نازل سوخت (Fuel Dispensing Nozzle) و متعلقات آن، خط مقدم تعامل با مشتریان و حساسترین بخش مکانیکی در زیرساخت هر دیسپنسر سوخت و جایگاه سوخترسانی است. شرکت سیال گستر صنعت انرژی (SGS) بهعنوان تأمینکننده و سازنده تخصصی تجهیزات صنعت نفت، کاملترین سبد انواع نازلهای سوختگیری اتوماتیک (قطعکندار)، نازلهای فشار قوی هایفلو (High-Flow)، نازلهای تخصصی ادبلو (AdBlue) و سوختهای هوایی را از معتبرترین برندهای جهان (نظیر ZVA آلمان، OPW آمریکا، Gespasa اسپانیا و تولیدات سفارشی SGS) عرضه میکند. تمامی نازلهای ارائهشده در این بخش، بر اساس استانداردهای سختگیرانه ایمنی، مقاومت در برابر حلالها و با کمترین افت فشار مهندسی شدهاند تا سرعت، امنیت و طول عمر جایگاه شما را تضمین کنند.
در یک جایگاه سوخت شهری، معدنی یا بندری، دیسپنسرها ممکن است در روز صدها بار روشن و خاموش شوند؛ اما این نازل سوخت است که بار اصلی استهلاک فیزیکی، ضربات مکانیکی و فشار جریان هیدروکربنها را تحمل میکند. انتخاب یک نازل غیراستاندارد یا ضعیف، نه تنها باعث نشتی بنزین، انتشار بخارات سمی و افزایش شدید ریسک آتشسوزی (HSE) میشود، بلکه با کاهش سرعت خروجی سوخت، صفهای طولانی و نارضایتی رانندگان را در پی خواهد داشت.
ما در دپارتمان ابزار دقیق و تجهیزات جایگاهی سیال گستر صنعت انرژی (SGS)، نازلها را صرفاً یک قطعه فلزی نمیدانیم؛ بلکه آنها را بر اساس دبی عبوری (Flow Rate)، سایز اتصالات، نوع سیال و مکانیزم قطعکن دستهبندی و مهندسی میکنیم تا هر پروژه، دقیقاً نازل متناسب با نیاز عملیاتی خود را دریافت کند.
برای اینکه سیستم سوخترسانی شما دچار اختلال پسزدن سوخت یا کندی بارگیری نشود، شناخت ۳ کلاس اصلی نازلها الزامی است:
نازلهای استاندارد سواری (دبی ۴۵ الی ۶۰ لیتر در دقیقه – سایز ۳/۴ اینچ): این نازلها که معمولاً دارای لوله خروجی (Spout) با قطر ۲۱ میلیمتر (ویژه بنزین بدون سرب) یا ۲۴ میلیمتر هستند، برای سوختگیری خودروهای سواری، وانتها و موتورسیکلتها استفاده میشوند. سایز اتصال این نازلها به شیلنگ، ۳/۴ اینچ (DN20) است و طراحی آنها به گونهای است که از سرریز شدن باکهای کوچک جلوگیری میکند.
نازلهای هایفلو گازوئیلی (High-Flow دبی ۹۰ الی ۱۲۰ لیتر – سایز ۱ اینچ): در ناوگان حملونقل سنگین، تریلیها، اتوبوسها و ماشینآلات معدنی (باکهای ۳۰۰ تا ۱۰۰۰ لیتری)، استفاده از نازل سواری زمان بارگیری را به بیش از ۱۵ دقیقه افزایش میدهد! نازلهای هایفلو با سایز اتصال ۱ اینچ (DN25) و قطر لوله خروجی بزرگتر، سوخت را با دبی ۹۰ تا ۱۲۰ لیتر در دقیقه (و در مدلهای اولترا هایفلو تا ۱۶۰ لیتر) به باک تزریق میکنند.
نازلهای دستی و کارگاهی (Manual Nozzles): این نازلها فاقد سیستم قطعکن اتوماتیک بوده و اپراتور باید جریان را به صورت دستی کنترل و قطع کند. این مدلها به دلیل مقاومت بالا، ساختار ساده و قیمت اقتصادی، برای پر کردن بشکهها، مخازن سیار، و استفاده در مزارع کشاورزی و کارگاههای ساختمانی سوار بر مخزن سوخت قابل حمل بسیار محبوب هستند.
چرا در جایگاههای پمپ بنزین، به محض اینکه باک خودرو پر میشود و سطح بنزین به نوک نازل میرسد، اهرم نازل با یک صدای «کلیک» به طور خودکار میپرد و جریان سوخت قطع میشود؟
این ایمنی حیاتی بدون نیاز به برق یا سنسور الکترونیکی و صرفاً بر اساس «قانون فیزیکی ونتوری و خلأ» کار میکند:
در داخل لوله خروجی (Spout) نازلهای اتوماتیک، یک سوراخ بسیار ریز (سوراخ سنسور) وجود دارد که از طریق یک لوله باریک به محفظه دیافراگم در دسته نازل متصل است.
هنگامی که سوخت با سرعت عبور میکند، هوا را از این سوراخ به داخل میکشد (ایجاد خلأ مداوم).
به محض اینکه باک پر شده و سطح بنزین یا رطوبت کف باک، این سوراخ ریز را مسدود میکند، جریان هوا قطع شده و در محفظه دیافراگم خلأ ناگهانی (Vacuum Spike) ایجاد میشود. این نیروی مکش، دیافراگم را به عقب کشیده، ضامن اهرم را آزاد میکند و شیر اصلی نازل در کسری از ثانیه بسته میشود؛ در نتیجه هیچگاه سوخت از باک خودرو سرریز (Overfill) نخواهد شد.
یکی از اشتباهات مرگبار در تأمین تجهیزات، استفاده از نازلهای مشابه برای سیالات متفاوت است. شرکت SGS نازلها را بر اساس سازگاری شیمیایی متریال داخلی (MOC) به ۴ گروه تخصصی تقسیم میکند:
نازلهای بنزین و گازوئیل: بدنه از جنس آلومینیوم دایکاست سنگین با پوشش رنگ الکترواستاتیک یا روکش پلاستیکی ارگونومیک، همراه با واشرهای وایتون (Viton) مقاوم در برابر هیدروکربنها.
نازل تخصصی ادبلو (AdBlue / DEF): محلول ادبلو (اوره آبی) در واکنش با آلومینیوم و برنج، کریستاله شده و سیستم کاتالیست خودرو را تخریب میکند. نازلهای ادبلو در SGS منحصراً از پلیمرهای مهندسیشده (PP/PA) یا استنلس استیل ۳۱۶ با لوله خروجی باریک ۱۹ میلیمتری ساخته میشوند تا اشتباهاً وارد باک گازوئیل نشوند.
نازلهای سوخت هوایی (Aviation Jet-A / AVGAS): سوخت هواپیما و بالگرد به شدت نسبت به الکتریسیته ساکن و ذرات معلق حساس است. این نازلها مجهز به کابل و گیره اتصال زمین (ارتینگ)، توری فیلتراسیون میکرونی در نوک لوله و سیستمهای جلوگیری از پاشش تحت فشار هستند.
نازلهای حلال و مواد شیمیایی: طراحیشده از استیل ۳۱۶ با آببندهای تفلون (PTFE) جهت انتقال ایمن اسیدها، الکل و متانول در صنایع پتروشیمی.
یک نازل سوختگیری حرفهای بدون تجهیزات جانبی و متعلقات ایمنی بالادستی، یک سیستم ناقص است. برای حفظ طول عمر شیلنگ و جلوگیری از حوادث فاجعهبار در جایگاه، نصب ۲ قطعه زیر در مسیر اتصال شیلنگ به نازل الزامی است:
هرزگرد نازل (Swivel Joint): شیلنگهای سوخت صنعتی به دلیل لایههای سیمدار سنگین، انعطافپذیری پایینی دارند. وقتی راننده نازل را به سمت باک خودرو میچرخاند، شیلنگ گره خورده و تحت تنش پیچشی شدید قرار میگیرد که باعث پاره شدن آن میشود. هرزگرد (سایز ۳/۴ یا ۱ اینچ) قطعهای بلبرینگی است که بین شیلنگ و نازل نصب شده و امکان چرخش ۳۶۰ درجه و زاویهدار را به نازل میدهد؛ این کار کاربری را فوقالعاده آسان کرده و طول عمر شیلنگ را تا ۳ برابر افزایش میدهد.
سوپاپ قطعکن اضطراری یا بریکاوی (Breakaway Valve): بارها اتفاق افتاده است که راننده پس از سوختگیری، فراموش میکند نازل را از باک خارج کند و حرکت میکند! اگر سوپاپ بریکاوی وجود نداشته باشد، حرکت خودرو باعث کنده شدن شیلنگ، تخریب دیسپنسر و فوران بنزین به محوطه جایگاه میشود. سوپاپ بریکاوی قطعهای است که در فشار کششی معین (حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰ کیلوگرم) به طور خودکار از هم جدا (دو تکه) شده و شیرهای داخلی آن بلافاصله از هر دو طرف بسته میشوند تا حتی یک قطره سوخت به بیرون نشت نکند.
| مدل و سری نازل | سایز اتصال (اینچ) | محدوده دبی (LPM) | مکانیزم قطعکن | متریال بدنه و لوله | سیالات مجاز و بازارهای هدف |
| نازل اتوماتیک سواری (ZVA / OPW 11A) | ۳/۴ اینچ (DN20) | ۴۵ الی ۶۰ | اتوماتیک (ونتوری) | آلومینیوم + واشر وایتون | بنزین (معمولی/سوپر) و گازوئیل خودروهای سبک |
| نازل اتوماتیک هایفلو (OPW 7H / ZVA ۲۵) | ۱ اینچ (DN25) | ۹۰ الی ۱۲۰ | اتوماتیک (ونتوری) | آلومینیوم دایکاست سنگین | گازوئیل سنگین، تریلیها، اتوبوس و معادن |
| نازل تخصصی ادبلو (AdBlue DEF) | ۳/۴ اینچ (DN20) | ۳۰ الی ۴۵ | اتوماتیک / دستی | پلیمر مهندسی / استیل ۳۱۶ | محلول ادبلو (DEF)، آب مقطر و مواد قلیایی |
| نازل سوختگیری هوایی (Aviation) | ۱ تا ۱.۵ اینچ | ۱۰۰ الی ۳۰۰ | دستی / اتوماتیک | آلومینیوم هوانوردی + ارت | سوخت جت (Jet-A)، بنزین پرواز (AVGAS) و بالگرد |
| نازل دستی کارگاهی (SGS Manual) | ۳/۴ و ۱ اینچ | ۶۰ الی ۱۰۰ | دستی (بدون قطعکن) | آلومینیوم / چدن داکتیل | مزارع کشاورزی، کارگاههای ساختمانی و مخازن سیار |
| هرزگرد ۳۶۰ درجه (Swivel Joint) | ۳/۴ و ۱ اینچ | متناسب با نازل | بلبرینگی دو محوره | استیل / برنج / آلومینیوم | اتصال میان شیلنگ و نازل جهت جلوگیری از گره خوردن |
| سوپاپ بریکاوی (Breakaway Valve) | ۳/۴ و ۱ اینچ | متناسب با شیلنگ | قطع خودکار در کشش | آلومینیوم با شیر یکطرفه | ایمنی جایگاه در برابر حرکت خودرو با نازل درون باک |
بازار تجهیزات جایگاهی ایران پر از نازلهای تقلبی، بازسازیشده (Sticker-changed) و کپیهای بیکیفیت چینی است که مکانیزم قطعکن آنها پس از چند هفته از کار میافتد. مزایای تأمین تجهیزات از دپارتمان فروش SGS عبارتاند از:
تضمین اصالت برندهای جهانی: ما اصالت ۱۰۰ درصدی نازلهای آلمانی ZVA (Elaflex)، نازلهای آمریکایی OPW، و برندهای اروپایی نظیر Gespasa اسپانیا و PIUSI ایتالیا را با گواهی منشا (CO) و پلمپ معتبر تضمین میکنیم.
تست عملکرد قبل از ارسال: تمامی نازلها پیش از تحویل، در آزمایشگاه هیدرولیک SGS تحت تست فشار، تست قطعکن اتوماتیک در دبیهای مختلف و پایش عدم نشتی از پکینگها قرار میگیرند.
تأمین دائمی قطعات یدکی و مصرفی: نازلها تجهیزاتی مصرفی هستند. ما تمامی متعلقات شامل لوله خروجی (Spout)، پکینگ و اورینگها، لاستیکهای محافظ ضربهگیر (Splash Guard) در رنگهای مختلف (بنزین سوپر، معمولی، گازوئیل)، و انواع شیلنگ سوخت تابان و گودیر را به صورت دائمی در انبار موجود داریم.
مشاوره کالیبراسیون و پایپینگ: مهندسان ما به شما کمک میکنند تا نازل انتخابیتان بیشترین سازگاری را با دقت لیتر شمار سوخت و قدرت الکتروپمپهای جایگاه داشته باشد.
استعلام قیمت روز، سفارش عمده و صدور پیشفاکتور رسمی شرکتی:
چه برای تجهیز یک پمپبنزین ۴۰ نازله در کلانشهرها نیاز به نازلهای اورجینال ZVA داشته باشید، و چه برای تجهیز ناوگان سیار معدنی خود به دنبال نازلهای هایفلو و اقتصادی باشید، شرکت سیال گستر صنعت انرژی (SGS) آماده خدمترسانی است. جهت دریافت کاتالوگ فنی، استعلام قیمت همکاری و صدور پیشفاکتور رسمی شرکتی، با واحد مهندسی فروش SGS تماس حاصل فرمایید.
قطع شدن مداوم و بیدلیل نازل (Premature Click-off) معمولاً به ۳ دلیل رخ میدهد: ۱. دبی خروجی دیسپنسر برای باک آن خودرو بیش از حد زیاد است و سوخت درون گلویی باک پس میزند و سوراخ سنسور ونتوری نازل را میبندد (باید فشار اهرم نازل را کمتر کنید یا از نازل با دبی پایینتر استفاده شود). ۲. لوله هواکش (ونت) باک خودرو گرفته یا کیپ شده است و بخارات بنزین نمیتوانند خارج شوند و فشار داخل باک نازل را قطع میکند. ۳. سوراخ ریز سنسور در نوک لوله نازل (Spout) کثیف شده یا رسوب گرفته و سیستم خلأ دچار خطا شده است که باید توسط تکنسین تمیز شود.
خیر. بر اساس استانداردهای جهانی و به منظور جلوگیری از اشتباه سوختگیری (Misfueling)، قطر لوله خروجی نازلهای گازوئیلی (حدود ۲۴ تا ۳۰ میلیمتر) بزرگتر از قطر لوله نازلهای بنزینی (۲۱ میلیمتر) ساخته میشود. به همین دلیل، لوله نازل گازوئیل اصلاً وارد گلویی باک خودروهای سواری بنزینی جدید نمیشود. این تفاوت ابعادی یک طراحی ایمنی عمدی است تا رانندگان اشتباهاً گازوئیل را وارد باک بنزین نکنند.
نازلهای ZVA (ساخت کمپانی Elaflex آلمان) در جهان به طول عمر بالای ۵ تا ۱۰ سال، ارگونومی بینظیر و مکانیزم قطعکن فوقالعاده حساس و دقیق مشهورند. در این نازلها از آلیاژهای برنج و استیل خاص در بخش دیافراگم و ونتوری استفاده شده که حتی پس از میلیونها لیتر سوختگیری دچار سایش نمیشوند. نازلهای چینی ارزانقیمت، معمولاً پس از چند ماه کارکرد در جایگاههای پرتردد، دچار نشتی از قسمت اورینگِ شفت اهرم شده و یا سیستم قطعکن اتوماتیک آنها از کار میافتد که این موضوع خطر سرریز شدن بنزین و آتشسوزی در جایگاه را به همراه دارد.
اولاً باید سایز اتصال آنها دقیقاً با سایز شیلنگ و نازل شما (۳/۴ اینچ برای سواری یا ۱ اینچ برای سنگین) همخوانی داشته باشد. ثانیاً هرزگرد باید حتماً از نوع «دو محوره یا ۳۶۰ درجه واقعی» و دارای اورینگهای وایتون (Viton) باشد تا در اثر چرخش مداوم در سرما و گرما نشتی ندهد. در مورد سوپاپ بریکاوی نیز حتماً باید از برندهای استاندارد استفاده شود که نیروی کشش جداسازی (Pull Force) آنها به صورت دقیق در کارخانه کالیبره شده باشد (حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰ کیلوگرم) تا نه در کششهای معمولی دستِ راننده بیهوده جدا شود، و نه در زمان کشیده شدن توسط خودرو، آنقدر سفت باشد که دیسپنسر را از جا بکند!